Een lichtpuntje voor het slapengaan

De kinderafdeling van het Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis is gehuld in zachte schemer en stilte. Na een dag vol onderzoeken, prikken en piepende apparaten proberen kinderen tot rust te komen. Maar pijn, angst en spanning houden vaak nog lang stand. 

“Het is een afsluiting van een dag waarop vaak van alles is gebeurd dat verwerkt moet worden”, vertelt pedagogisch zorgverlener Gerry Bruggink. “De CliniClowns helpen om de dag rustig af te bouwen. Zeker als er overdag minder leuke dingen zijn gebeurd, is dit een positieve manier om de dag af te sluiten.” 

Sarena: een vaste gast in de winter 

Voor Sarena (6) en haar moeder Sabrina is het ziekenhuis in de wintermaanden haast een tweede thuis. Sarena heeft gecompliceerde astma en belandt regelmatig met hevige benauwdheid op de kinderafdeling. “De zorgen zijn er altijd”, zegt Sabrina zacht. “Hoe vaak moet ik haar nog vertellen dat we weer naar het ziekenhuis moeten? Ze weet precies hoe alles werkt. Dat hoort een meisje van zes helemaal niet te weten.” 

De koude maanden zijn zwaar. Als de luchtvochtigheid stijgt of het ineens omslaat in kou, kan Sarena’s ademhaling snel verslechteren. Soms duren de opnames dagen, soms weken. Sinterklaas hebben ze de afgelopen vier jaar niet thuis kunnen vieren. “Dat hakt erin”, vertelt Sabrina. “Het heeft een grote impact op ons gezin, zeker ook op haar oudere zus.” 

Op een avond worden Sarena en haar moeder na uren op de spoedeisende hulp naar de kinderafdeling gebracht. Sarena oogt vermoeid en stil tot ze op de gang CliniClowns Keet en Tino ziet verschijnen, omringd door fonkelende lichtjes. Haar gezicht licht op, de vermoeidheid maakt plaats voor een brede glimlach. “Op de spoedeisende hulp heb ik haar geen enkele keer zien lachen”, zegt Sabrina. “Maar nu was die vrolijkheid weer helemaal terug. Dat is alles voor mij.” 
  
In hun spel houden Keet en Tino rekening met het late uur. Ze zingen zacht, spelen rustig en nemen de tijd om even echt aan te sluiten bij Sarena. Het wordt een moment waarop niemand iets van haar verwacht. Even geen onderzoeken, geen metingen, geen onrust, maar lichtheid en vrolijkheid. 

Noah: lichtjes in de quarantaine

Ook voor de ouders van baby Noah, vijf maanden oud, kwam het bedtijdbezoek precies op het juiste moment. Noah lag al dagen ziek in quarantaine met het noro-virus. Hij was 600 gram afgevallen, dronk nauwelijks en leek zijn ouders niet meer te herkennen. 

Op een avond waarop de hoop even ver weg voelde, klonk er zacht gezang en getokkel op een ukelele op de gang. Voor het raam verschenen Keet en Tino, versierd met lichtjes en een lantaarntje. “Noah is gek op lampjes”, vertelt vader Ian. “Hij vond het fantastisch om te zien. En wij ook. Het raakte me diep om hem weer te zien lachen.” 

Diezelfde avond dronk Noah voor het eerst weer uit de fles. De volgende dag mocht hij mee naar huis. “Een bedtijdbezoek is een klein gebaar, maar het maakte voor ons een wereld van verschil”, zegt Ian. “Op zo’n moment gun je dit echt ieder gezin dat hier doorheen moet.” 

Een ander soort spel

Overdag zorgen de CliniClowns voor een flinke dosis humor en energie, maar ’s avonds is het spel anders. “Overdag gaan we voor een harde lach”, zegt Constant (CliniClown Tino). “Maar ’s avonds spelen we zacht en ingetogen. We geven de kinderen iets warms mee voor de nacht.” 

Het licht is gedimd, de gang is rustig. Lampjes dansen in de schemering terwijl zachte liedjes kinderen richting dromenland wiegen. Ouders voelen het tempo van de dag vertragen en ademen mee in het langzamere ritme van de avond. Het is kindgerichte en traumavrije zorg in de meest pure vorm: contact, aandacht en warmte. Soms is het een grappig moment dat het ijs breekt. Zoals bij een peuter die in isolatie zat en vanuit haar kamer keek hoe Tino per ongeluk met zijn billen tegen de deur botste. Keet kon haar lach niet inhouden, het meisje gierde het uit. Lachen maakt spanning lichter: ook dat helpt om pijn en stress los te laten. 

Waarom het werkt

Ziekenhuizen kunnen in de avonduren een beangstigende plek zijn voor kinderen. De stilte maakt ruimte voor piekeren, de gebeurtenissen van de dag spelen terug in hun hoofd. Zeker in de donkere wintermaanden voelt het soms extra zwaar. Bedtijdbezoeken door de CliniClowns doorbreken dat moment. Ze bieden afleiding, laten kinderen even hun stress vergeten en helpen hen ontspannen in slaap te vallen. 

Het effect werkt door. Ouders kunnen, al is het maar even, de zorg loslaten. Het zorgpersoneel ziet hoe de sfeer op de afdeling verandert: van gespannen naar zacht en warm. “Het spel is echt anders dan overdag”, bevestigt medisch pedagogisch zorgverlener Gerry Bruggink. “Het is een waardevol onderdeel van de zorg die we willen bieden.”

Lichtpuntje

In de lange, donkere winteravonden, wanneer kinderen in het ziekenhuis extra angstig of gespannen kunnen zijn, brengen de CliniClowns lichtheid en ontspanning. Ze komen niet alleen voor Sarena, Noah en al die andere kinderen - ook voor de ouders en de mensen die dag in dag uit voor hen zorgen.  
 
Benieuwd hoe jullie het werk van CliniClowns kunnen ondersteunen én iets kunnen leren?

Vraag de Gastles aan! www.cliniclowns.nl/gastles